Czym jest niedrożność jelit?

Pasaż treści pokarmowych jelit zostaje zatrzymany… To rzadka choroba przewodu pokarmowego. Nie należy jednak jej lekceważyć, bo prowadzi do groźnych następstw. Niedrożność jelit (łac. ileus) to stan, w którym spożyte pożywienie nie przesuwa się ku odbytnicy, czyli treści nie zmierzają do kolejnych odcinków układu trawiennego.

Skąd bierze się niedrożność jelit?

Dlaczego dochodzi do zatrzymania pasażu treści pokarmowych? To skutek:

  1. Zatkania jelita przez fizyczną przeszkodę albo jego zakleszczenie. Chodzi tu o niedrożność mechaniczną wywołaną np. kamieniem kałowym, kamieniem żółciowym, polipem, skrętem esicy, zrostem odcinka jelita, wsuwaniem się jednego odcinka w drugą,
  2. Nieprawidłowej perystaltyki organu.
    Ta może być konsekwencją tzw. niedrożności porażennej, która z kolei spowodowana jest stanem zapalnym. Ten może tworzyć się w przypadku: podrażnienia otrzewnej, otwarcia jamy brzusznej podczas operacji, zatrucia lekami czy trucizną, niewydolności nerek, ciężkiego odwodnienia.

Stan może mieć charakter ostry lub przewlekły. W pierwszym przypadku dochodzi do całkowitego zatkania światła narządu. Niedrożność przewlekła polega na czasowym i niecałkowitym blokowaniu pasażu w wyniku zwężenia przewodu. Wówczas przesuwa się tylko część resztek i dlatego przypadłość nazywa się niedrożnością przepuszczającą. Ileus może dotknąć jelito cienkie (niedrożność wysoka) albo grube (niska).

Czym objawia się niedrożność jelit?

Niezależnie od typu niedrożności schemat pojawiania się objawów jest mniej więcej taki sam:

  1. ból brzucha o charakterze kolki, trudny do jednoznacznego umiejscowienia ileus przez zatkanie – ból ostry, później stały, ileus przez skręcenie – od razu ból stały;
  2. przelewanie się treści jelita (niekiedy głośne),
  3. napięcie brzucha,
  4. wymioty – efekt cofania się zawartości narządu
    obfite, kilka godzin po pierwszych symptomach choroby – niedrożność jelita cienkiego,
    mniej nasilone, kilkanaście godzin po zatkaniu światła – niedrożność jelita grubego;
  5. wzdęcia – konsekwencja nagromadzenia się płynnej treści i gazów
    rozdęcie wybranych obszarów jamy brzusznej, powyżej przeszkody – niedrożność mechaniczna,
    rozdęcie całego brzucha – niedrożność porażenna;
  6. bębenkowy odgłos przy opukiwaniu brzucha,
  7. zatrzymanie gazów i stolca – nie zawsze, bo jeśli zator występuje w jelicie cienkim albo na początkowym odcinku jelita grubego, to resztki umiejscowione poniżej (za zaporą) są usuwane normalnie jeszcze przez kilka godzin,
  8.  spadek ciśnienia – efekt zebrania się płynów w jelicie i brak możliwości ujścia; zatrzymanie płynów prowadzi do odwodnienia, wstrzymania moczu, niewydolności nerek i krążenia,
  9. przyspieszone tętno – wyraz walki organizmu z chorobą lub/i silnego bólu,
  10. gorączka – zwykle pojawia się w późniejszym etapie dolegliwości, świadczy o infekcji bakteryjnej, czyli przeniknięciu drobnoustrojów do krwiobiegu,
  11. w przypadku nieleczenia: skrajne wyniszczenie, zaburzenia świadomości, śmierć.

Jakie skutki?

Niedrożność jelit grozi poważnymi powikłaniami. Uszkadza ściany jelita, co prowadzi do:
zakażenia, martwicy części narządu, perforacji narządu (czyli przerwania ściany jelita), kłopotów z wchłanianiem substancji odżywczych, chorób wątroby i nerek, odwodnienia, nieprawidłowości w gospodarce elektrolitowej, zatrucia toksynami, sepsy.

Bardzo ważne więc jest podjęcie natychmiastowej akcji ratunkowej, czyli wezwania pogotowia w przypadku zauważenia wyżej wskazanych objawów. Chorobę diagnozuje się poprzez badania jamy brzusznej: rentgen, USG, tomografię komputerową.

Jak leczyć?

Kuracja zależy od przyczyny. W przypadku niedrożności mechanicznej wykonuje się operację usunięcia zatoru, toksycznej treści i obumarłych fragmentów jelita. W razie konieczności (zakażenia otrzewnej) dokonuje się wielokrotnego płukania jamy brzusznej.
Niedrożność porażenną eliminuje się poprzez zwalczenie czynnika zapalnego. W tym celu najczęściej podaje się antybiotyki, płyny, elektrolity. Konieczna jest także obserwacja chorego celem uniknięcia powikłań. W obu przypadkach przez pewien czas pacjent musi zachowywać ścisłą dietę.
Warto dbać więc o jelita, by te nie szwankowały i nie sprawiały bólu. Postaw na odpowiednią dietę.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *